Rzepedź – pochodzenie nazwy, historia i zabytki

Nazwa „Rzepedź” pochodzi z języka wołoskiego, od słowa „repede”, które oznaczało szybki, bystry potok. Jest to podkarpacka wieś, która powstała tu w 1526 roku na mocy przywileju wydanego przez starostę sanockiego Mikołaja Wolskiego. Obecnie składa się ona z dwóch części: historycznej, leżącej w dolinie potoku Rzepedka oraz nowszej, przemysłowej, która znajduje się u zbiegu rzek Osławy i Osławicy. Miejscowość leży również na pograniczu Beskidu Niskiego oraz Bieszczad, dlatego też może być doskonałą metą dla miłośników górskich wędrówek – zwłaszcza jednak tych zmotoryzowanych. Liczne pensjonaty, tanie pokoje gościnne oraz prywatne kwatery chętnie przyjmują gości. Podsumowując tą kwestię, przygotowana w Rzepedzi baza noclegowa jest gotowa przyjąć każdego i o dowolnej porze roku.

Rzepedź jest niezwykle spokojną i malowniczą wioską, w której możemy odpocząć od wielkomiejskiego hałasu i wyciszyć myśli. Świetnie się nadaje na cel wypraw dla tych, którzy chcą zrelaksować się i zregenerować siły. Będąc tu, koniecznie powinniśmy się wybrać na tak zwane małe Połoniny, które od innych pasm górskich odróżnia to, że są pokryte łąkami, a nie lasami. Możemy tam podziwiać zatem nietypowe, ale też niezwykle piękne widoki oraz pooddychać czystym, górskim powietrzem. Oprócz tego, znajdziemy tu również kilka interesujących zabytków. We wsi przeważała zwykle ludność grekokatolicka, dlatego też w XIX wieku wybudowano tu cerkiew. Była to już druga tego typu budowla w historii wioski – pierwsza powstała wraz z ulokowaniem wsi. Do cerkwi należy również dzwonnica, która także pochodzi z 1824 roku. Ciekawym miejscem jest również kapliczka Proroka Ilji, która powstała w latach 30. XX wieku.

Jeśli interesuje nas kultura Łemków, którzy tutaj żyli, możemy również zobaczyć ich dawne chyże, czyli zagrody. Kulturę łemkowską badał poeta i działacz niepodległościowy, Jan Kanty Podolecki, który wykupił wieś na początku XIX wieku. Niedługo potem przeprowadził się tu z rodzicami z pobliskiego Leska. Czasy, kiedy on mieszkał w Rzepedzi, były dla wioski bardzo owocne. Tutejszy dwór stał się miejscem ożywionego życia towarzyskiego. Mogli w nim również znaleźć schronienie powstańcy oraz emisariusze. Podolecki zaś tworzył („Hnatowe Berdo” oraz „Elegię na śmierć wieszcza z Miodobrodu Tymona Zaborowskiego”), prowadził działalność polityczno-społeczną, zarządzał majątkiem oraz badał kulturę Łemków. Po nim wieś przejął Stanisław Niezabitowski.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *